جام کوردی ـ نوزاد صالح، تحلیلگر سیاسی، با اشاره به اظهارات اخیر نچیروان بارزانی درباره فعالیت گروههای اپوزیسیون ایران و جلوگیری از استفاده از خاک اقلیم کردستان برای حمله به کشورهای همسایه، گفت اظهارات مقامهای اقلیم را نمیتوان بهتنهایی عامل مؤثری در تغییر موضع تهران دانست؛ زیرا نمایندگیهای ایران در اربیل و سلیمانیه از نزدیک تحولات سیاسی را دنبال میکنند و بهخوبی میدانند که گروههای اپوزیسیون ایرانی مستقر در اقلیم، در ماههای گذشته و پس از آغاز جنگ میان ایران و آمریکا، چگونە عملکرد و رویکردی داشتند.
صالح در مصاحبەای مطبوعاتی هشدار داد اگر احزاب و گروههای مسلح اپوزیسیون ایران از خاک اقلیم فعالیت کنند، احتمالاً واکنش تهران شدیدتر خواهد شد و این مسئله میتواند ثبات امنیتی مرزها و روابط اقلیم کردستان با جمهوری اسلامی ایران را با خطر مواجه کند. او با اشاره به بیش از ۱۵۰۰ کیلومتر مرز مشترک و رفتوآمد و مبادلات تجاری مستمر در گذرگاهها، گفت حفظ امنیت مرزها برای هر دو طرف اهمیت دارد. صالح همچنین گفت کردها خواهان آناند که ایران از جنگی که به گفته او آمریکا آن را به این کشور تحمیل کرده، رهایی یابد، اما بعید میداند گروههای اپوزیسیون بخواهند ثبات اقلیم را برهم بزنند.
تأکید بر سابقه همکاری اربیل و تهران
صالح در پاسخ به پرسشی درباره مسئولیت نیروهای سیاسی برای جلوگیری از افزایش تنش میان تهران و اربیل، به دو نمونه تاریخی از همکاری اشاره کرد: کمک ایران به مجروحان و نجاتیافتگان حمله شیمیایی حلبچه در ۱۶ مارس ۱۹۸۸ و نقش سردار شهید قاسم سلیمانی و شماری از نیروهای همراهش در مقابله با داعش در سال ۲۰۱۴، هنگامی که این گروه به مخمور حمله کرد و به مرزهای اربیل نزدیک شد.
او گفت مردم کرد این رویدادها را فراموش نمیکنند و روابط سیاسی، اقتصادی و اجتماعی اقلیم کردستان و ایران، افزون بر پیوندهای تاریخی و تجربه مقابله با حکومت بعث صدام، بر پایه منافع مشترک شکل گرفته است. صالح همچنین به همکاری نیروهای پیشمرگه و حشد شعبی در نبرد با داعش اشاره کرد و خواستار تقویت روابط اربیل و تهران و پایبندی دو طرف به اصل حسن همجواری شد.
به گفته او، پایههای روابط اقلیم کردستان و ایران در دهه ۱۹۸۰ میلادی، در دوره فعالیت مشترک جلال طالبانی و شماری از مقامهای ایرانی در دوران اپوزیسیون، شکل گرفت و رهبری اتحادیه میهنی کردستان همچنان خود را به مفاد آن توافقها پایبند میداند.
استفاده از خاک اقلیم برای حمله به کشورهای همسایه ممنوع است
صالح استفاده از خاک اقلیم کردستان برای حمله به مرزها، حاکمیت یا سرزمین کشورهای همسایه را مغایر قانون اساسی عراق و اقدامی غیرقانونی و ناموجه دانست. او افزود این اصل باید درباره همه کشورهای همسایه رعایت شود.
این تحلیلگر در عین حال ترکیه را متهم کرد که طی سالهای گذشته این اصل را نقض کرده و با عبور از مرزهای اقلیم، خسارتهای گستردهای به ساکنان روستاها وارد آورده است. او گفت دولت فدرال عراق نیز آنگونه که باید، این اقدامات را پیگیری نکرده است؛ در حالی که به گفته او، نقض مرزهای اقلیم، نقض حاکمیت عراق به شمار میرود.
صالح با تأکید بر مسئولیت اقلیم در حفظ منافع مرزی و جلوگیری از تبدیلشدن خاک آن به صحنه درگیریهای منطقهای، گفت دولت اقلیم باید همزمان روابط خود را با نیروهای آمریکایی و ائتلاف و نیز با همسایگان منطقهای، از جمله ایران، سوریه و ترکیه، مدیریت کند. او افزود اقلیم کردستان خواهان بیطرفی و دورماندن از مناقشههای منطقهای است و نمیخواهد روابطش با کشورهای همسایه به سطح رویارویی برسد.
او همچنین خواستار خروج نیروهای ترکیه از مرزهای اقلیم و جبران خسارتهای واردشده به روستاها و کشاورزان شد و این موضوع را در چارچوب نقض حاکمیت عراق و اصول حقوق بشر و حسن همجواری ارزیابی کرد.
«حفظ امنیت مرزها منفعت مشترک دو طرف است»
صالح حفظ امنیت مرزهای جمهوری اسلامی ایران و اقلیم کردستان را بخشی از توافقهای میان دو طرف دانست و گفت این موضوع برای هر دو طرف منفعت مشترک دارد. او با اشاره به پیوندهای تاریخی و فرهنگی کردها و فارسها، بر ادامه روابط سیاسی، اقتصادی و تجاری و تلاش برای حل مشکلات مرزی تأکید کرد.
این تحلیلگر درباره فعالیت گروههای اپوزیسیون ایران نیز گفت در حال حاضر تحرک محسوسی از سوی این گروهها در اقلیم مشاهده نمیشود و آنان، با وجود برخورداری از نیرو و سازماندهی، تاکنون به منافع مشترک تهران و اربیل آسیب نزدهاند.
پایان خط گروهکها؛ ثبات و امنیت مرزها خط قرمز اربیل و تهران
گروهکهای تجزیهطلب و امنیتی؛ بازندگان اصلی بازی در پازل بیگانگان
October 16, 2026