جام کوردی - تصمیم اتحادیه میهنی کردستان (PUK) مبنی بر خروج از دولت اقلیم کردستان (KRG) و تهدید به تشکیل دولتی موازی در استان سلیمانیه، زنگ خطر را درباره بازگشت تنشهای عمیق میان دو حزب حاکم اقلیم به صدا درآورده است.
این تحولات پس از آن رخ داد که پارلمان اقلیم کردستان پس از نزدیک به دو سال فلجبودن نهاد قانونگذاری، با تکیه بر کرسیهای حزب دمکرات کردستان (KDP) تشکیل جلسه داد و هیأت رئیسه جدید خود را انتخاب کرد؛ رویدادی که خشم شدید رهبری یهکێتی را به دنبال داشت.
تشدید مواضع یکیتی و تهدید به تشکیل منطقه یا دولت موازی
بافل طالبانی، رهبر اتحادیه میهنی کردستان، بلافاصله پس از این نشست، با اعلام عدم بهرسمیتشناختن پارلمان جدید و خروج از دولت اقلیم، هشدار داد که در صورت تداوم روند کنونی و اقدام پارت دموکرات برای تشکیل کابینه در اربیل، یهکێتی نیز روند انتخاب رئیس اقلیم و نخستوزیر را در پایگاه سنتی خود یعنی استان سلیمانیه پی خواهد گرفت. طالبانی هدف از این رویکرد را تلاش برای ایجاد ساختاری متفاوت و گشایش روابط بهتر با بغداد عنوان کرد.
با این حال، ناظران سیاسی بر این باورند که سناریوی جدایی یا ایجاد منطقه مستقل جدید در سلیمانیه و حلبچه، فراتر از یک فشار سیاسی حزبی، با موانع قانونی و اساسی پیچیدهای در سطح عراق مواجه است و صرف تهدید، به معنای اجرای عملیاتی آن نخواهد بود.
پاسخ حزب دموکرات: اقدامات قانونی است و مواضع یکیتی تعدیل خواهد شد
در مقابل، وفا محمد کریم از رهبران حزب دمکرات کردستان (KDP)، فعالسازی مجدد پارلمان و انتخاب هیأت رئیسه را کاملاً قانونی و منطبق بر نتایج انتخابات اخیر دانست؛ انتخاباتی که در آن پارتی با ۳۹ کرسی در برابر ۲۳ کرسی یکیتی پیشتاز بود. وی تأکید کرد که اعتراضات اتحادیه میهنی توجیهکننده تهدید به تجزیه اقلیم نیست و پایتختنشینان سلیمانیه میتوانند از راههای قانونی نظیر دادگاه فدرال مطالبات خود را پیگیری کنند. کریم ابراز امیدواری کرد که تنشهای کنونی ناشی از هیجانات مقطعی سیاسی بوده و موضع یهکێتی به مرور زمان تعدیل شود.
تلاشهای پشتپرده برای میانجیگری و مهار بحران
همزمان با بالا گرفتن جنگ لفظی میان اربیل و سلیمانیه، گزارشها حاکی از آغاز تحرکات و تماسهای فشرده میان چهرههای سیاسی کرد برای مهار بحران و گشودن کانالهای ارتباطی است.
یک مقام آگاه در دولت اقلیم کردستان در گفتوگو با رسانهها اعلام کرد که تلاشهایی در جریان است تا پیش از تبدیل شدن این اختلاف به یک رویارویی همهجانبه، تفاهمی پیرامون نحوه تشکیل دولت آینده و توزیع مناصب حاصل شود. به گفته این منبع، با وجود تمایل هر دو طرف برای کنترل تنشها، هر کدام پیششرطهای خاص خود را دارند و هرگونه گام شتابزده برای تشکیل کابینه جدید میتواند پیچیدگیهای بحران را دوچندان کند.