روانگە - موضوع تأخیر در تشکیل کابینه جدید دولت اقلیم کردستان (KRG) پس از گذشت بیش از 18 ماه از برگزاری انتخابات، توجه ناظران و کارشناسان
در زمینههای مختلف را به خود جلب کرده است. این بنبست سیاسی نه تنها بر حوزههای
اداری و اقتصادی تأثیر گذاشته، بلکه تأثیر سنگینی بر وضعیت روانی و اعتماد شهروندان
نیز گذاشته است.
کشمکشها بر سر مناصب و فقدان قانون اساسی؛ علل بیتفاوتی در اقلیم کردستان
جعفر نصرالدین، کارشناس سیاسی درباره خطرات این تأخیر و دلایل کند شدن روند تشکیل دولت توسط نیروهای سیاسی، خاطرنشان ساخت که این وضعیت منجر به «افزایش بیثباتی سیاسی و بیاعتمادی شهروندان به احزاب و انتخابات» خواهد شد. به گفته او، این امر مردم را از روند سیاسی و مشارکت سیاسی دور میکند و اقلیم کردستان به سمت ناآرامیهای اجتماعی پیش میرود، در حالی که مردم به نهادهای دولتی اعتماد نخواهند داشت.
جعفر گفت: «بین احزاب در مورد مناصب، رتبهها، اختیارات و سهمشان در تشکیل دولت اختلاف نظر وجود دارد. از آنجا که اقلیم کردستان به دو منطقه قدرت تقسیم شده است، آنها نمیتوانند بر اساس سهم انتخاباتی مذاکره کنند. این به نفع اقلیم کردستان و نهاد سیاسی آن نیست.»
او گفت: « اجرای قانون در عراق از وضعیت بهتری برخوردار است و سیاستمداران
در هر شرایطی احساسات ملی بیشتری نسبت به عراق و این سرزمین دارند. آنها معتقدند که
نباید خلأ قانونی وجود داشته باشد زیرا به نفع مردم عراق نیست. اما در کردستان بە
دلیل این کە قانون اساسی وجود ندارد و هر کدام از احزاب به سبک و سیاق و بر منطقە خود
حکومت میکنند. این امر تأثیر منفی بر مذاکرات با دولت عراق و اقلیم خواهد داشت.»
اقتصاد متزلزل و «نقض قرارداد روانی» بین مقامات و رأیدهندگان
از منظر علمی و کارشناسی، شیرکو عبدالله کریم، روانشناس، بر خطرات استراتژیک
تأخیر در تشکیل کابینه جدید اقلیم کردستان بر زندگی روزمره شهروندان و بخش عمومی تمرکز
میکند و آنها را در چند نکته خلاصه میکند:
١- نقض «قرارداد روانی»: رأی دادن اساساً یک قرارداد روانی بین شهروندان و مسئولین است؛ شهروندان برای ثبات و بهبود زندگی خود رأی میدهند. وقتی این انتظار برای مدت طولانی بیپاسخ بماند، قرارداد لغو میشود و شهروند احساس فریب خوردگی میکند.
٢ - درماندگی اجتماعی و درماندگی آموختهشده: طولانی شدن این وضعیت باعث میشود مردم باور کنند که «هیچ چیز تغییر نخواهد کرد» و «شرکت کردن یا نکردن در روند سیاسی و انتخابات یکسان است». این امر باعث ایجاد وضعیتی از سردی و بیتفاوتی سیاسی میشود که خطرناکترین پدیده برای آینده آگاهی اجتماعی است.
٣ - افزایش سطح اضطراب و عدم قطعیت: مردم از نظر ذهنی شفافیت و ثبات را دوست دارند. وقتی آینده سیاسی و اقتصادی کشور به مدت یک سال و نیم نامشخص باشد، اضطراب مزمن در بین خانوادهها، به ویژه در سطح معیشت و رکود اقتصادی، شیوع مییابد.
۴- بحران اعتماد: بزرگترین آسیب روانی، از دست دادن اعتماد به نهادهای رسمی، روند دموکراتیک و حتی رهبران سیاسی است. این بحران اعتماد باعث میشود که میزان مشارکت در آینده به طور قابل توجهی کاهش یابد، زیرا رأیدهنده احساس میکند که «رأی او در عمل هیچ ارزشی ندارد».
ترکیب این دو دیدگاه نشان میدهد که تأخیر در تشکیل دولت نه تنها یک بحران
سیاسی در رأس قدرت، بلکه فرآیندی از فروپاشی در ساختار اجتماعی و روانی جامعه کردستان
است.
برگرفتە از خبرگزاری روانگە