سفر هیأت تجاری کردستان به روسیه را میتوان یکی از تلاشهای تازه بخش خصوصی استان برای یافتن بازارهای جدید صادراتی و گسترش مناسبات اقتصادی در خارج از مرزها دانست؛ سفری که در شرایطی انجام میشود که توسعه تجارت خارجی و کاهش وابستگی به بازارهای محدود، بیش از گذشته برای اقتصاد استان اهمیت پیدا کرده است.
اهمیت این سفر
تنها به برگزاری نشستهای تجاری و دیدار با فعالان اقتصادی روسیه محدود نمیشود.
بازدید از نمایشگاههای تخصصی در مسکو و سنپترزبورگ و گفتوگو با فعالان حوزههای
مختلف اقتصادی، میتواند شناخت دقیقتری از بازار روسیه در اختیار تولیدکنندگان
کردستان قرار دهد؛ بازاری که در بخشهایی مانند محصولات کشاورزی، صنایع غذایی،
فرآوردههای تولیدی و برخی محصولات صنعتی و معدنی، ظرفیتهایی برای حضور کالاهای ایرانی
دارد. از سوی دیگر، توسعه این روابط میتواند زمینه فعال شدن دوباره ارتباطاتی را
که در سفر سال گذشته هیأت روسی به کردستان شکل گرفت، فراهم کند. در همین زمینه، با دکتر علیاکبر عبدالملکی،
رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی کردستان درباره اهداف این سفر، فرصتهای
بازار روسیه، ظرفیتهای صادراتی استان و برنامه اتاق برای پیگیری نتایج مذاکرات
گفتوگویی انجام دادیم که در ادامه میخوانید.
*ارزیابی جنابعالی از حضور هیأت تجاری
کردستان در این سفر چیست و مهمترین اهداف اتاق بازرگانی سنندج از حضور در بازار
روسیه چه بوده است؟
حضور هیأت تجاری
کردستان در روسیه را باید فراتر از یک سفر تجاری و در چارچوب یک برنامه هدفمند برای
توسعه بازارهای صادراتی استان ارزیابی کرد.
ما
سال گذشته نیز یک اتفاق مهم را رقم زدیم و برای نخستینبار میزبان یک هیأت تجاری
از استان روستوف روسیه در کردستان بودیم. اعضای این هیأت از نزدیک با ظرفیتهای
اقتصادی، کشاورزی و گردشگری استان آشنا شدند و در همان سفر، فرصتهای بسیار مناسبی
برای همکاری میان فعالان اقتصادی دو طرف ایجاد شد؛ بهخصوص در حوزه کشاورزی که
مذاکرات و ارتباطات خوبی شکل گرفت. متأسفانه
تحولات و درگیریهای منطقهای و شرایط ناشی از جنگ باعث شد بخشی از این ارتباطات
برای مدتی متوقف یا کمرنگ شود، اما این روابط از بین نرفته است و اعتقاد داریم در
آینده نهچندان دور میتوانیم آنها را دوباره فعال کنیم و اتفاقات خوبی را برای
اقتصاد کردستان رقم بزنیم.
حضور امروز ما
در روسیه نیز در همین راستا است. ما آمدهایم ظرفیتهای بازار روسیه را از نزدیک
بررسی کنیم، با فعالان اقتصادی این کشور ارتباط بگیریم و در کنار مذاکرات تجاری،
نمایشگاهها و ظرفیتهای واقعی بازار را ببینیم.
* این سفر و مذاکرات انجامشده چه
دستاوردهای مشخصی برای اقتصاد کردستان میتواند به همراه داشته باشد؟
برای ما مهم
است که این سفر صرفاً یک سفر تشریفاتی یا حضور در چند جلسه نباشد. در کنار نشستهای تجاری، تلاش کردهایم بازار روسیه را از نزدیک بشناسیم.
در این سفر از نمایشگاه صنایع غذایی در مسکو
بازدید کردیم و روز ۲۶ شهریورماه نیز نمایشگاه شیلات
سنپترزبورگ را مورد بررسی قرار دادیم. همچنین نمایشگاه صنایع غذایی مسکو را نیز
از نزدیک دیدیم تا ببینیم بازار، محصولات، استانداردها، بستهبندی و نیازهای مصرفکننده
روس چگونه است.
این شناخت برای
تولیدکننده ایرانی بسیار مهم است. ما نمیتوانیم بدون شناخت بازار انتظار داشته
باشیم صادرات پایدار شکل بگیرد.
هدف ما این است
که بعد از بازگشت، اطلاعات و ارتباطات ایجادشده را در اختیار فعالان اقتصادی استان
قرار دهیم و ارتباط میان تولیدکنندگان کردستان و طرفهای روسی را تقویت کنیم. به اعتقاد من، اتفاقات خوبی میتواند در آینده نزدیک شکل بگیرد؛ اما باید
از مرحله مذاکره عبور کنیم و به قرارداد، صادرات واقعی و همکاری اقتصادی برسیم.
*با توجه به ظرفیتهای
کردستان در حوزههای کشاورزی، صنایع غذایی، معدن و سایر بخشهای تولیدی، بازار روسیه
چه ظرفیتی برای توسعه صادرات استان دارد؟
من معتقدم روسیه
یکی از بازارهایی است که باید با جدیت بیشتری مورد توجه صادرکنندگان ایرانی و بهویژه
تولیدکنندگان کردستان قرار گیرد.
با توجه به شرایط
تحریمی روسیه و محدودیتهایی که این کشور در دسترسی به بخشی از بازارهای اروپایی
دارد، فرصتهایی برای تأمین کالا از کشورهای دیگر ایجاد شده است. این موضوع میتواند
برای تولیدکنندگان ایرانی و استان کردستان یک فرصت تجاری قابل توجه باشد.
کردستان در
حوزه کشاورزی ظرفیت بسیار خوبی دارد؛ از محصولات باغی و کشاورزی گرفته تا صنایع
غذایی و فرآوری محصولات. همچنین ظرفیتهای صنعتی و معدنی استان نیز قابل بررسی
است. اما برای استفاده از این فرصت، باید تولیدکننده
ما بتواند محصولی با کیفیت، قیمت رقابتی، بستهبندی مناسب، استاندارد مورد نیاز و
امکان تأمین مستمر ارائه کند. ما باید از
صادرات مقطعی عبور کنیم و به سمت ایجاد بازار پایدار در روسیه حرکت کنیم.
*یکی
از چالشهای مهم صادرکنندگان، مسائل مربوط به نقلوانتقال مالی، حملونقل و لجستیک
است. در مذاکرات چه راهکارهایی مطرح شد؟
به نظر من، اگر
قرار است تجارت ایران و روسیه توسعه پیدا کند، باید بخشی از موانع موجود از سوی
طرف روس نیز مورد بازنگری قرار گیرد. روسیه باید برای
کالاهای ایرانی اولویت بیشتری قائل شود و مسیر ورود کالاهای ایرانی را تسهیل کند. در حوزه لجستیک و حملونقل، باید دست بخش خصوصی ایران برای استفاده از مسیرهای
مختلف حملونقل بازتر باشد و هزینه و زمان حمل کاهش پیدا کند. موضوع گمرک نیز بسیار
مهم است. فرآیندهای گمرکی باید سریعتر و شفافتر شود.
همچنین در حوزه
استانداردها، ضمن اینکه کیفیت و سلامت کالا باید کاملاً رعایت شود، لازم است
استانداردها و الزامات به شکلی اجرا شوند که به مانع غیرضروری برای تجارت تبدیل
نشوند.
ما معتقدیم اگر
این موانع کاهش پیدا کند، ظرفیت بسیار خوبی برای افزایش صادرات ایران به روسیه
وجود دارد.
از طرف دیگر،
استفاده از ظرفیت کریدور بینالمللی شمال ـ جنوب و توسعه مسیرهای حملونقل ریلی،
جادهای و دریایی میتواند هزینههای تجارت را کاهش داده و رقابتپذیری کالاهای ایرانی
را افزایش دهد.
* برنامه اتاق بازرگانی سنندج برای تبدیل مذاکرات و نشستهای B2B این سفر به قراردادهای تجاری و همکاریهای
عملی چیست؟
مهمترین کار
از زمانی شروع میشود که هیأت به ایران بازگردد.
ما
باید ارتباطاتی را که در این سفر شکل گرفته، رها نکنیم. برای هر مذاکره تجاری باید
پیگیری مشخصی وجود داشته باشد و تلاش کنیم ارتباط میان شرکتهای ایرانی و روسی به
مرحله قرارداد و صادرات برسد.
همچنین تجربه
سال گذشته و میزبانی از هیأت استان روستوف نشان داد که ایجاد ارتباط مستقیم میان
دو طرف میتواند زمینههای بسیار خوبی ایجاد کند. با وجود اینکه تحولات منطقهای
باعث شد بخشی از این ارتباطات متوقف شود، ما معتقدیم این مسیر دوباره قابل فعال
شدن است.
در کنار آن،
حضور در نمایشگاههای تخصصی سنپترزبورگ و مسکو به ما کمک میکند بازار را دقیقتر
بشناسیم و نیازهای واقعی آن را به تولیدکنندگان استان منتقل کنیم.
اگر موانع لجستیکی،
گمرکی، مالی و استانداردی کاهش پیدا کند و طرف روس نیز درهای بازار خود را بیش از
گذشته به روی کالاهای ایرانی باز کند، زمینه برای توسعه تجارت دوجانبه بسیار بیشتر
خواهد شد.
ما در اتاق
بازرگانی سنندج تلاش میکنیم این ارتباطات را به شکل مستمر دنبال کنیم؛ چراکه هدف
ما صرفاً انجام یک سفر نیست.
هدف، ساختن یک
مسیر پایدار برای صادرات، سرمایهگذاری و ایجاد اشتغال در کردستان است.
من به آینده این
همکاریها خوشبین هستم و معتقدم در آینده نهچندان دور میتوانیم شاهد اتفاقات
اقتصادی خوبی میان کردستان و روسیه باشیم.
آینده
روشن است.