ڕاپۆرتە نوێیەکەی بڵومبێرگ لەسەر بنەمای هەڵسەنگاندنی بەرپرسانی ڕۆژئاوایی، وێنەیەکی جیاواز لە دەرەنجامی هێرشە سەربازییەکانی ئەمریکا و ڕژێمی زایۆنی بۆ سەر ژێرخانە بەرگرییەکانی ئێران نیشان دەدات. بەپێی ئەم هەڵسەنگاندنە، هێرشە بەرفراوانەکان بۆ سەر ناوەندە سەربازی و پیشەسازییەکانی ئێران، بە مانای کۆتاییهاتنی توانای بەرهەمهێنانی چەک یان لەناوچوونی دەرفەتی زیندووکردنەوەی جبەخانەی مووشەکیی وڵاتەکە نییە. بە وتەی ئەو سەرچاوانەی ئەم میدیایە پشتی پێ بەستوون، تاران هێشتا خاوەنی ئەو توانستگەلەیە کە دەتوانێت ڕۆڵێکی کاریگەر لە بنیاتنانەوەی هێزی سەربازیی خۆیدا بگێڕێت.
گرنگیی ئەم هەڵسەنگاندنە لەوەدایە کە هێزی سەربازیی وڵاتان تەنیا بە ژمارەی ئەو چەکانەی لە کۆگاکاندا هەن، پێوانە ناکرێت؛ توانای بەرهەمهێنانەوە، پاراستنی ژێرخانە پیشەسازییەکان، دەستڕاگەیشتن بە پارچە و کەرەستە سەرەتاییەکان و دەرفەتی چاککردنەوەی زیانەکان، لە هاوکێشەی هێزی بەرگریدا بایەخی خۆیان هەیە. ئەو وڵاتەی بتوانێت دوای هێرشەکان، بەشێک لە توانای بەرهەمهێنانی خۆی بپارێزێت، مەرج نییە ڕووبەڕووی هەمان ئەو سنووردارانە بێتەوە کە هێرشبەر بۆی داڕشتووە.
کۆگاکانی مووشەکی و توانای بەرهەمهێنان؛ دوو پێکهاتەی تەواوکەر
یەکێک لە بەرپرسانی ڕۆژئاوایی لە وتووێژ لەگەڵ بڵومبێرگ بانگەشەی ئەوەی کردووە کە ئێران هێشتا خاوەنی کۆگایەکی بەرچاوی مووشەکی بالیستیکی و ژمارەیەک چەکی دژە کەشتییە. ناوبراو هەروەها جەختی لەسەر دەرفەتی بەرهەمهێنانی خێرای مووشەکی زیاتر کردووەتەوە؛ بابەتێک کە لە ڕوانگەی هاوکێشە سەربازییەکانەوە، جیاوازییەکی بنەڕەتی لە نێوان «کەمبوونەوەی جبەخانە» و «لەناوچوونی توانای سەربازی» دروست دەکات.
مووشەکە بالیستیکییەکان لە بەرگری و وەڵامدانەوەی هێرشە ئەگەرییەکاندا ڕۆڵیان هەیە و چەکە دژە کەشتییەکانیش دەتوانن کار لەسەر هاوکێشەکانی ئاسایشی دەریایی و تێچووی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکان بکەن. لەبەر ئەوە، پاراستنی بەشێک لەم توانستگەلە تەنیا پرسی ژمارەی مووشەکە ماوەکان نییە؛ بەڵکو کار لەسەر هەڵسەنگاندنی لایەنی بەرامبەر لەسەر لێکەوتە ئەگەرییەکانی توندبوونی ململانێکان دەکات.
بێگومان ڕاپۆرتە ئاماژەپێکراوەکە، زانیاریی سەربەخۆ سەبارەت بە ژمارەی وردی مووشەکە ئامادەکان بۆ هاویشتن، ڕێژەی بەرهەمهێنانی مانگانە، دۆخی هەموو کارگەکەکان یان کاتی پێویست بۆ بنیاتنانەوەی تەواوی توانای پێشوو پێشکەش ناکات. کەواتە، ناکرێت لەم هەڵسەنگاندنە ئەوە ئەنجام بگیرێت کە هەموو زیانەکان قەرەبوو کراونەتەوە یان توانای مووشەکیی ئێران بەبێ سنووردارێتی گەڕاوەتەوە ئاستی پێشوو. ئەوەی ڕاپۆرتەکە جەختی لەسەر دەکاتەوە، مانەوەی توانای بنیاتنانەوە و بەردەوامیی بەشێک لە توانای چەکدارییە.
دووریی نێوان بانگەشەی سەرکەوتن و واقیعی مەیدان
گۆڕانکارییەکانی «شەڕی ٤٠ ڕۆژە» و ئەو هاوکێشانەی دوای ئەو پێکهاتن، دەریانخست کە هەڵسەنگاندنی هێزی سەربازیی ئێران ناکرێت تەنیا لەسەر بنەمای ڕێژەی زیانەکان یان بانگەشەکانی واشنتۆن و تەلئەبیب سەبارەت بە دەستکەوتە ئۆپەراسیۆنییەکان بێت. پێوەری یەکلاکەرەوە، توانای وەڵامدانەوەی کاریگەر، پاراستنی توانستە بەرگرییەکان و دەرفەتی بنیاتنانەوە و بەرزکردنەوەی هێزی سەربازی لە بەرامبەر هەڕەشە بەردەوامەکاندایە؛ ئەو پێکهاتانەی کە لە هاوکێشە ئەمنییەکانی ئەمریکا و ڕژێمی زایۆنیدا پێگەیەکی ناوەندییان هەیە.
ئێران لە ماوەی ئەم شەڕەدا، بە پشتبەستن بە توانستە مووشەکی و بەرگرییەکانی خۆی، توانای وەڵامدانەوەی هێرشەکانی نیشان دا و دوای ئەوەش پاراستن و بەهێزکردنی تواناکانی بەرگریی خستە سەنتەری هاوکێشەکانی بەرگری (بازدارندە). لەم ڕوانگەیەوە، هێزی سەربازی تەنیا لە جبەخانەی بەردەستدا سنووردار نییە؛ توانای بەرهەمهێنان و جێگرەوەی چەک، پاراستنی زانستی تەکنیکی، چاککردنەوەی زیانەکان و ئامادە هێشتنەوەی توانای وەڵامدانەوە، بەشێکی گرنگی هێزی بەردەوامی وڵات پێکدەهێنن. ئەم پەیوەندییە لە نێوان «توانای ئۆپەراسیۆنی» و «توانای بنیاتنانەوە»دایە کە هاوکێشەی لایەنی بەرامبەر لەسەر دەرەنجام و تێچووی هەرچەشنە سەرکێشییەکی سەربازی ئاڵۆز دەکات.
لە گۆڕەپانی دەریاییشدا، بەڕێوەبردنی تەنگاوی هورمز لەلایەن ئێرانەوە، وەک یەکێک لە گرنگترین ڕێڕەوەکانی وزەی جیهان، ڕەهەندێکی دیکەی ئەم هاوکێشەیەی پێک هێناوە. هەرچەشنە هەڕەشەیەک دژی ئێران لەم پانتاییە ستراتیژییەدا، تەنیا کێشەیەکی دووقۆڵی نییە و دەتوانێت کار لەسەر ئاسایشی کەشتیوانی، بازاڕی وزە و ئابووریی جیهانی بکات. هەر بۆیە، توانای ئێران بۆ کاریگەریدانان لەسەر هاوکێشە ئەمنییەکانی تەنگاوی هورمز، لە پاڵ توانای مووشەکی و دەرفەتی وەڵامی دووقۆڵی، تێچووی ستراتیژیی فشاری سەربازی بۆ لایەنی بەرامبەر زیاد دەکات.
لە دۆخێکی وەهادا، دووریی نێوان ئامانجە ڕاگەیەنراوەکانی واشنتۆن و تەلئەبیب لەگەڵ ئاڵۆزییە ڕاستەقینەکانی مەیدانەکە ڕوونتر دەبێتەوە.
واقیعی ستراتیژی ئەوەیە کە ڕووبەڕووبوونەوە لەگەڵ ئێران، نە بە ڕاگەیاندنی سەرکەوتن کۆتایی دێت و نە بە تێکدانی بەشێک لە دامەزراوە سەربازییەکان دەگاتە دەرەنجامێکی یەکلاکەرەوە. تا ئەو کاتەی توانای وەڵامدانەوە، دەرفەتی بنیاتنانەوە و ئامرازەکانی کاریگەریی جیۆپۆلیتیکیی ئێران لە ئارادابن، هەر بڕیارێکی نوێ بۆ توندکردنەوەی ململانێکان دەبێ لەگەڵ هەڵسەنگاندنی لێکەوتە سەربازی، ئابووری و ئەمنییەکانی هاوڕێ بێت. ڕاپۆرتەکەی بڵومبێرگیش، لەگەڵ هەموو سنووردارێتیی زانیارییە بڵاوکراوەکان، پەنجە دەخاتە سەر هەر ئەم خاڵە گرنگە: هێزی سەربازیی ئێران ناکرێت تەنیا بە زیانەکانی ڕابردوو پێوانە بکرێت؛ بەڵکو دەبێ توانای پاراستن، زیندووکردنەوە و بەرزکردنەوەی هێزی وەڵامدانەوەکەشی لەبەرچاو بگیرێت.